Europa’nın Su Buharı Biriktirdiği Keşfedildi

Güneş’ten sekiz yüz milyon kilometre uzakta yaşamın olmayacağını düşünürdük. Ancak yaşam arayışı içindeki gezegen gökbilimcileri Europa uydusuyla yakından ilgileniyorlar. Yer’in uydusu Ay’dan biraz daha küçük olan Europa gaz devi Jüpiter’in çevresinde dolanmaktadır. Buzlu uydunun yüzey sıcaklığı eksi 160 derecenin üzerine çıkmaz. Su buzu kaya kadar sert olacak kadar soğuktur. Buna rağmen katı buz kabuğunun altında …

2037’de Süpernova Patlaması Görülecek!

Gökbilimde tahminde bulunmak zordur. Buna karşılık Ay ve Güneş tutulmalarını, bazı kuyrukluyıldızların Güneş’e yaklaşmaları ile ilgili zaman tahminlerini kolaylıkla yapabilirler. Güneş Sisteminin çok ötesine bakan gökbilimciler Süpernova Requiem adlı patlayan bir yıldızın 2037’de ölümünün tekrarının oluşacağını tahmin ettiler. Yakın gelecekte gerçekleşmesi beklenen bu olayın teleskoplarla rahatça izlenebileceği belirtiliyor. Süpernovaya ilişkin üç görüntü ilk kez 2016’da …

Ganymede’de Su Buharı Olduğu Keşfedildi

Gökbilimciler Jüpiter’in Ganymede uydusunun atmosferinde su buharı çıkışları gerçekleştiğini belirledi. Uydunun buzlu yüzeyinden ayrılıp uzaya püsküren buhar Hubble teleskopunun arşiv verileriyle elde edildi. Jüpiter’in uydusu Ganymede, Güneş Sisteminin en büyük uydusu ve dokuzuncu büyük cismidir. Ganymede, Yeryüzü’ndeki tüm okyanuslardan daha fazla su barındırabilir; ancak çok soğuk bölgede bulunduğundan yüzeyindeki su tamamen donmuş haldedir. Buz yüzeyinin …

Uranüs’ün X-Işını Yaydığı Keşfedildi

Dört Yer çapındaki gaz devi Uranüs hakkında en az bilgi sahibi olduğu bir gezegendir. Şimdiye kadar sadece Voyager 2 ile yakın geçiş yapılan gezegen kendine has ve dikkat çeken özelliklere sahiptir. Bu görsel gezegenin optik ve X-ışını verilerinin birleştirilmesiyle oluşturulmuştur. Pembe alanlar X-ışını verilerine aittir.

Kozmik Yüz

Hubble teleskopu çarpışmakta olan eşit büyüklükteki iki gökadayı görüntüledi. Evrende birçok gökada çarpışması gözlense de 704 milyon ışık yılı uzakta gerçekleşen bu çarpışma en çarpıcı olanlardan biridir. İki devin karşılaşması çevrelerini saran halka yapısını oluşturmuş. Çarpışmalar gökadalardaki gaz, toz ve yıldız disklerini dışarı iterek yapılarında değişime yol açmıştır. Halka gökadalara ender rastlanır. Kozmik mahallemizde bunlardan …

Yarasa Gölgesi Bulutsusu

Hubble teleskopu Yılan (Serpens) bulutsusunda yer alan ve HBC 672 yıldızının aydınlattığı ve yarasa gölgesini taklit eden bir ilkel gezegenimsi diskini (protoplanetary disc) görüntüledi. Bulutsu verdiği görüntüden dolayı Bat Shadow (Yarasa Gölgesi) olarak adlandırılıyor. Yılanın kuyruğunda (Serpens Cauda) yer alan Yılan bulutsusu 1300 ışık yılı uzaklıktaki HBC 672 gibi bir yıldızdan aldığı ışığı yansıtan bir …

Uzak-Yakın Bir Arada

NASA’nın Hubble teleskopunun morötesi verilerini kullanan gökbilimciler uzak evrende en fazla yıldız doğumlarının gerçekleştiği bölgelerden birinin görüntüsünü oluşturdu. Görülen alanda 12.000’i bol yıldız oluşturan olmak üzere 15.000’den fazla gökada bulunmaktadır. Hubble’ın morötesi görme yeteneği evreni kavramamızda önemli bir pencere açarak 11 milyar yıl öncesinde yani büyük patlamadan 3 milyar yıl sonraki yıldız doğumlarını gösterir. Morötesi …

Ölmeyen Yıldız Eta Karina

Samanyolu’ndaki en parlak yıldızlardan biri olan mamut yıldız Eta Karina’yı yok etmek için büyük patlamadan daha fazlası gerekir. Yaklaşık 170 yıl önce Eta Karina’da (Eta Carinae) bir patlama meydana geldi ve normal bir süpernova patlaması kadarlık enerji uzaya yayıldı. Ama yıldız yaşamını sürdürdü. Gökbilimciler bu patlamanın nedenini araştırıyor. Patlamaya ait verilere ulaşmak için 1800’lere dönmek …

Ölü Bir Yıldızın Soluk Hayaleti

Bu müthiş görüntü aslında bir o kadar da karmaşık olayları betimliyor. Bu manzara bizim gözümüzden muhteşem bir görüntü olsa da gökbilimcileri için her bir renk farklı molekülleri ve aynı zamanda farklı enerjik olayları anlatıyor. Örneğin Spitzer teleskopunun gözünden kırmızı renkli ince ipliksiler büyük bir süpernova sonrası kalıntısındaki gazı işaret etmektedir. HBH 3 olarak bilinen süpernova …

Einstein Yine Haklı Çıktı

Samanyolu dışında genel görelilik en kesin testi ESO’nun Şili’deki Çok Büyük teleskopu üzerindeki MUSE aleti ve NASA/ESA Hubble teleskobunu kullanan gökbilimciler Samanyolu yakınlarındaki bir gökada yardımıyla Genel Görelilik kuramının şimdiye kadar yapılmış en net testini gerçekleştirdi. ESO 325-G004 gökadasını bir mercek gibi kullanan gökbilimciler uzaktaki bir gökadanın görüntüsüne ulaştılar. ESO 325-G004’ün kütlesi nedeniyle oluşan uzay …