31 Ekim 2012

Kızaran Gezegen

Bir gezegen yok oluyor. Kırmızı dev haline gelen yıldız yakınındaki gezegenin atmosferini yok ettikten sonra gezegeni de yeme eğilimi gösteriyor.

Gökbilimciler gezegenini yemekte olan bir yıldız keşfetti. Teksas McDonald Gözlemevi’ndeki 9,2 metrelik Hobi-Eberly Teleskopu’nu kullanan gökbilimciler, BD+48 740 kod numaralı kırmızı dev aşamasındaki yıldızın çevresindeki bir gezegenin atmosferinden gelen dumanı fark etti. Bu ise gezegenin kayalık bir gezegen olduğunu gösteriyor. Aynı şey Dünya’nın başına da gelecek mi?

Penn State Üniversitesi’nden Alex Wolszczan: “Güneş beş milyar yıl sonra bir kırmızı deve dönüştüğünde güneş sistemindeki iç gezegenleri benzer bir sonla karşılaşacak olabilirler” diyor.

Yıldızların evrimi konusunda uzman gökbilimciler, uzun dönemde iç gezegenlerin tehlikede olduğunu bilir. Güneş uzak bir gelecekte nükleer füzyon için gerekli hidrojen yakıtını bitirecek. Bu da Güneş merkezinin sıcaklığının artmasına ve sonuçta Güneş’in 200 kat daha büyümesine ve kırmızı deve dönüşmesine neden olacak. Böylece Merkür, Venüs, Dünya ve Mars’ı yutabilecek.

Buna karşılık Dünya’nın kaderinin bu olacağı kesin değildir. Bazı araştırmacılara göre Dünya sarmal bir yörünge izleyerek cehennemden daha uzaktaki güvenli olacağı bir bölgeye taşınacak. Kırmızı dev aşamasına gelen Güneş, güneş rüzgârıyla kütlesinin önemli bir kısmını kaybedecek. Ancak gezegenimiz bu ani büyümeye karşılık veremeyerek kaçışını tamamlayamayabilir. Böylece Dünya sarmal bir kaçış yörüngesi izlese bile atmosferi güneş rüzgârına tutularak yok olabilir. Kırmızı dev BD+48 740 kırmızı deve ait gözlemler bu olasılığın daha inanılır olduğunu söylüyor.

Polonya, Torun’daki Nicolaus Üniversitesi’nden Monika Adamow: “BD+48740 kırmızı devine ait gerçekleştirdiğimiz ayrıntılı tayfölçümleri yüksek miktarda lityum içeriğini gösteriyor” diyor.

Lityum, bir yıldızın yaşamını sona erdirdiğinde ortaya çıkması beklenmeyen bir elementtir. Bunun en olası kaynağı bir gezegendir. Wolszczan: “Yıldızın sindirdiği lityum, sarmal yörünge izleyen ve ısınan gezegenle ilgili olması muhtemeldir” diyor.

Ekip bir başka ayrıntıyı daha belirledi.  BD+48 740 yıldızının henüz yutmadığı, Jüpiter’in 1,6 katı büyüklüğündeki bir gaz gezegeni bulunmakta. Bu gezegen eliptik bir yörüngeye sahip ve felaket başladıktan sonra yörüngesi değişerek dairesel olan yörüngesi değişmiş  olabilir. Bir gün bizim güneş sistemimizde de bu son gerçekleşecek. Beş milyar yıl sonra Dünya’nın başına da bunlar gelebilir.

NASA Science


Düşünceniz

XHTML: Bu kodlardan yararlanabilirsiniz.: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

*