18 Ağustos 2012

Merak’ın İlk Hedefi Neresi?

Merak’ın araştırma yapacağı yerleri gösteren grafik. Yeşil nokta aracın şimdi bulunduğu, indiği yer. Bu noktanın hemen yanındaki mavi nokta ise (Glenelg) bilimcilerin birşeyler bulmayı umduğu ilk nokta. Araç daha sonra ayrıntılı gözlem yapacağı daha derin bir noktaya (Mount Sharp) ilerleyecek.

NASA’nın yeni Mars gezgini Merak’ın (Curiosity) Mars yüzeyine indiği haberi artık eskidi. Bilimciler şimdi harekete geçmek için sabırsızlanıyorlar. Şimdiki hesaplar aracın çevresindeki bu açık alanda ne yöne gideceği yönünde.

Proje ekibinden John Grotzinger: “Heyecan için yolculuk etmeyecek. Araç bir elips alanı içerisinde inebileceği en mükemmel yere indi” diyor. Yüzeyde bir zamanlar akan suyun bıraktığı tortul kayalar, kir ve kumun izi sürülecek. Aracın inceleme yapacağı bu alan bu nedenle bir zamanlar gerçekleşmişse, hatta günümüzde bile yüzey altında varlığını devam ettirmesi mümkün yaşamın izini aramak için en ideal bölgedir.

“Alüvyal dağılım suyun yüzey boyunca aktığını gösterir. Bu nedenle suyun yokuş aşağı aktığı bölgede nerede toplandığını öğrenip çalışmayı gerçekleştireceğiz. Böyle bir yerde biriken mineralleri arayacağız. Tıpkı çöp içinden işe yarayan maddeleri bulup çıkarmak gibi” diyor Grotzinger. Merak şu anda Kızıl gezegendeki olası yaşam izlerini barındırması en olası 5000 myükseklikteki bir dağın tabanında yer alıyor.

Program yöneticisi Richard Cook: “Yol boyunca fazla durmamak için böylesi bir keskin dağın bittiği noktayı araştırma bölgesi olarak belirledik. Bu bir aile tatili gibi olacak ama bu tatili gözleyecek 400’den fazla bilimci de iş başında olacak” diyor.

Merak yaşamın kimyasal yapıtaşlarını bulmak için çok özel araçlarla donatılmıştır.

Merak üzerindeki bir lazer ile, 7 m uzaklıktaki bir kayayı vurabilir ve onu küçük noktalar halinde buharlaştırabilir. Mikro patlamaların ürettiği plazma bulutlarla bilimciler kayanın yapısını öğrenebilir ve yüksek çözünürlükte fotoğraflayabilir. Zaten Mastcam adındaki bu kamera robot yüzeye indiğinden beri çevreyi gözlemeye başladı.

Araçtaki robotik kollarda önemli görevler üstlenmiş durumda. Alfa Parçacık X-Işını Tayfölçeri toprak ve kaya örneklerindeki tozun kimyasal elementleri belirleyecek. Mars El Objektif Görüntüleyicisi de bir jeologun elindeki büyüteç gibi davranarak renkli fotoğraflar çekebilecek.

Bu örnekler sonuçta araç üzerindeki laboratuardaki aletlerle test edilecek. Bunlardan biri olan kısa adı SAM olan Mars Numune Analizi aleti ile Mars’ın havası, toprağı, kayası koklanacak. Atmosferde yer alan metan gibi gazlar tespit edilebilecek. SAM örnekleri kendi fırınında ısıtarak salınan gazları belirleyecek.

Büyük bir heyecanla 400 bilimcinin katıldığı bu büyük “aile tatili”nin tadını çıkarmak için acele mi ediyorum? Önümüzdeki aylarda hatta yıllarda Merak bize inanılmaz Mars hikayeleri anlatacak” diyor Grotzinger.

NASA-Science News


Düşünceniz

XHTML: Bu kodlardan yararlanabilirsiniz.: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

*