29 Temmuz 2017

Titan Atmosferinde Karmaşık Moleküller Bulundu

Satürn’ün en büyük uydusu Titan Güneş Sisteminin en ilgi çekici ve Dünya’ya benzeyen cisimlerden biridir. Neredeyse Mars kadar büyüktür ama onu Dünya ile benzer yapan atmosferi ve yüzeyindeki metandan oluşmuş göl ve nehirlerdir. Atmosferi yine çoğunlukla metan (CH4), etan (C2H6) ve azot içerikli organik bileşiklerden oluşmuştur. Bilim insanlarınca bu durum Dünya’nın oluştuğu dönemdeki ilkel atmosferine benzetilmektedir.

Titan Satürn halkası önünde

Titan’ın bu koşulları bildiğimiz şekliyle yaşamı desteklemez ve üstelik uydu son derece soğuktur. Dünya’ya göre Güneş’ten on kat uzakta olan Titan öylesine soğuktur ki, buzlu yüzeye sıvı metan yağmur gibi yağarak nehir, göl ve denizleri oluşturur.

Bununla birlikte hidrokarbon depoları birbirine bağlanarak Dünya’daki canlı organizmalarının lipit esaslı hücre zarlarına benzer zarların oluşturmasına yardım eden vinil siyanür (C2H3CN) molekülleri için gerekli ortam yaratırlar.

Titan’da yağmur.

Atacama Büyük Milimetre/milimetre-altı Dizisi (ALMA) verileri Titan’da vinil siyanür moleküllerinin önemli miktarda var olduğunu gösterdi.

NASA’nın Goddard Uçuş Merkezinden Maureen Palmer: “Sıvı metan içeren bir ortamda vinil siyanürün olması, Dünya’daki yaşam için önemli olan kimyasal sürecin benzer özelliklerini gösterir” diyor.

NASA’nın Cassini aracının yaptığı çalışmaların yanı sıra Titan atmosferini gösteren laboratuvar benzetimleri vinil siyanür oluşumunu belirlemişti. Kesin yargıya ulaşmak için ALMA verileri gerekliydi.

Verileri gözden geçiren Palmer ve arkadaşları üç farklı sinyale rastladı: milimetre dalga boyu tayfındaki yükselmeler vinil siyanürün izini gösterir. Bu görsel imzalar Titan yüzeyinin en az 200 kilometre yukarısında oluşmuştur.

Titan atmosferi, basit organik molekülleri daha büyük ve daha karmaşık kimyasallara dönüştürmek için Satürn çevresinde dönen parçacıkların enerjisini ve güneş ışığını kullanan gerçek bir kimyasal fabrikadır.

Goddard Uçuş Merkezinden Martin Cordiner: “Titan’ın kimyası hakkındaki bilgimiz arttıkça karmaşık moleküllerin Dünya’nın ilk zamanlarında benzer ortamlarda doğal olarak ortaya çıktığı daha da belirginleşiyor. Ancak önemli farklılıklarda yok değil” diyor.

Örneğin Titan, Dünya’nın tarihin hiçbir döneminde olmadığı kadar soğuktur: yaklaşık -170 Santigrad derece. Bu nedenle yüzeydeki su donmuş haldedir. Jeolojik kanıtlar Dünya’nın erken dönemlerindeki atmosferinde, Titan’da olmayan, karbondioksit olduğunu da göstermektedir. Dünya’nın kayalık yüzeyi oldukça dinamikti, aktif volkanlar ve atmosferi değiştiren asteroit çarpışmaları yoğundu. Tüm bunlara bakıldığında Titan oldukça sakin bir dünyadır.

Goddard Uçuş Merkezinden Conor Nixon: “Titan atmosferini daha fazla gözlemek için ALMA verilerine ihtiyaç duyuyoruz. Bu uydunun atmosferik dolaşım şekillerini incelemekle birlikte yeni ve daha karmaşık organik kimyasalları arıyoruz. Gelecekte daha yüksek çözünürlükte yapılacak çalışmalar bu ilgi çekici dünyaya ışık tutacak ve Titan’ın prebiyotik kimya potansiyeli hakkında geniş bilgiler sağlayacağını umuyoruz” diyor.


NRAO


Düşünceniz

XHTML: Bu kodlardan yararlanabilirsiniz.: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

*