12 Nisan 2013

Titan’ın Güney Kutbu’ndaki Buz Bulutu

Titan’ın Güney Kutbu’nda gittikçe büyüyen buz bulutu Satürn’ün en büyük uydusundaki mevsim değişimini işaret ediyor. Yapısı bilinmeyen buz bulutunu görüntüleyen Cassini’nin kızılötesi tayfölçeri (CIRS) ile yapılan gözlemde aynı zamanda kuzey kutbundaki benzer kitlenin gittikçe solduğu gözleniyor.

Titan-güney-buz

Titan’ın güney kutbunda gittikçe büyüyen buz bulutu Satürn’ün en büyük uydusundaki mevsim değişimini işaret ediyor. (NASA/JPL-Caltech/Space Science Institute)

NASA’nın Goddard Uzay Uçuş Merkezi’nden CIRS araştırmacısı Donald E. Jennings: “İlk kez Titan’ın kışın geldiğini gösteren buz bulutunu ve tersi yöndeki kuzey kutbundaki değişimi gördük” diyor.

Işık tayfının uzak kızılötesi kısmında ortaya çıkan güney buz bulutu Titan’daki küresel hava dolaşım yönünün ters olduğunu gösterir. Cassini’nin elde ettiği ilk dolaşım desenine bakıldığında güney yarımkürede yükselen sıcak havanın soğuk kuzey kutbuna taşındığı sonucuna ulaşılıyor. Bölgede bu nedenle hava soğuyarak atmosferin alt katmanlarında buz bulutları oluştu. Hadley hücresi adı verilen benzer bir modelde Dünya’nın tropik sıcak bölgelerinden orta enlemlere nemli havanın taşınması ele alınır.

Temmuz 2012’de gözlenen puslu yapı. (NASA/JPL-Caltech/Space Science Institute)

Bilimciler Titan’ın kuzey kutbunun ısınması ve güney kutbunun soğumasıyla ilgili ters dolaşım modelinin gerçekleştiğini tahmin etmişti. Titan’daki mevsim değişimi Ağustos 2009’da başladı. Kutuplardaki mevsim değişimi her 7,5 yılda bir gerçekleşmesine karşılık uydu üzerindeki etkilerinin ne zaman ortaya çıkacağı bilinmiyordu.

Cassini 2012 yılının başlarında güney kutbunda ortaya çıkan dönen puslu girdabı gözlemledi. Bu daha önce kuzey kutbunda gözlenenle benzer özellikler taşımaktadır. Daha sonra Cassini bilimcileri Titan’ın atmosferindeki rüzgârlar etkisiyle değişen sıcaklığın etkisiyle güney kutbunda havanın batmaya başladığının kanıtını elde etti.

Güney kutbunda gözlenen hareketliliğe karşılık güneyde buz bulutu ortaya çıkmadı. Temmuz 2012’de Bir şey gözlenmezken birkaç ay sonra Aralık 2012’de sis ve güneydeki girdap ortaya çıktı.

Yapısı bilinmeyen buzun, Titan’da bulunduğu bilinen metan, etan ve hidrojen siyanür gibi basit kimyasallardan yani organik bileşik karışımından oluşabileceği üzerinde duruluyor.

JPL


Düşünceniz

XHTML: Bu kodlardan yararlanabilirsiniz.: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

*