10 Ekim 2013

Tuhaf Bir Gökada

Uzaya taç yaprağını andırarak yayılmış görünen bu uzak gökada, NASA/ESA Hubble Uzay Teleskopu tarafından farkedildi. Yakın geçmişte bir galaktik birleşmenin iki güçlü izini barındıran – düzensiz yapısı ve yıldız kümelerinin sıra dışı yörüngeleri- bu kozmik çiçek gökbilimcilerin özel ilgisiyle karşı karşıyadır.

PGC6240_gokadasi

350 milyon ışık yılı uzaklıktaki PGC 6240 gökadası güney takımyıldızlarından Su Yılanı’nda bulunuyor. Gökadanın garip şekli ve çeşitli yaşlara sahip küresel kümeler barındırması geçmişte bir galaktik birleşme yaşadığını gösteriyor. (ESA/Hubble & NASA, Acknowledgement: Judy Schmidt)

PGC 6240 çok parlak merkezi bölgeyi çevreleyen yıldızlarla dolu puslu yaprakları ile gökyüzünde soluk bir gülü andıran eliptik gökadadır. Kabuklardan bazıları merkezden uzağa fırlamış görülse de hepsi merkeze bağlıdır. Buna karşılık birkaç malzeme demeti gökadadan kopmuş görünmektedir.

PGC 6240’a kütleçekimsel kuvvetle bağlı yoğun ve sıkışık yıldızlı gruplar bulunuyor. Samanyolu’ndaki eski yıldızlardan oluşmuş 150 küresel küme yaşlı yıldız topluluklarıdır.

Bir gökadadaki küresel kümeler yaklaşık aynı yaştadır. Küme içindeki yıldızlar benzer dönemlerde oluşmuştur. Bu nedenle gökada kümeleri birbirine benzeyen birçok yıldızdan oluşur. Ancak PGC 6240’deki kümeler çok çeşitlidir ve bu açıdan sıradışı bir gökadadır. Bazı kümeler beklendiği gibi yaşlı yıldızlardan oluşmasına karşılık bazıları ise genç yıldızlarla doludur.

Gökadanın yoğun kabuk yapısı ve sürpriz genç yıldız kümelerinin varlığıyla ilgili en olası açıklama yakın geçmişte başka bir gökada ile birleşmiş olması yönündedir. Böyle bir birleşme ile gökada boyunca çeşitli dalgalanmalar oluşarak gökadanın yapısı bozulabilir. Bu da gökadada yeni yıldız oluşumlarının gerçekleşmesine neden olan güçlü patlamalara neden olmuştur.

Eliptik gökada PGC 6240 güney takımyıldızlarından Su Yılanı (Hydrus)’nda bulunuyor. PGC 6240’ın arkasında, gökyüzünün benekli görülmesine neden olan, birçok sönük gökada bulunuyor. Bizden bu kadar uzak olmalarına karşılık renklerini ve sarmal yapılarını görmek mümkün.

Bu görüntü Hubble’ın Gizli Hazinelerini [1] işleyen yarışmacı Judy Schmidt tarafından elde edildi.

Notlar

[1] Gizli Hazineler Hubble’ın işlenmemiş ve ortaya çıkmamış görüntülerini astronomi meraklılarınca ele almaya davet eden bir çalışmadır. Yarışma süresince şimdiye kadar elde edilen sonuçları ve kazananlar listesine ulaşmak için tıklayınız.

ESA/Hubble


Düşünceniz

XHTML: Bu kodlardan yararlanabilirsiniz.: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

*