Umutları Yeşerten Genç Dev Gezegen

NASA’nın diğer yıldızların çevresinde dolanan gezegenleri bulma amacıyla görev yapan TESS teleskopu oldukça genç yaşta sıcak Jüpiter benzeri gezegen adayı belirledi. Keşfin gezegen statüsü alabilmesi için birkaç gözlem daha gerekiyordu ki burada imdada Spitzer teleskopu yetişti. Böylece gezegen onaylandı. Bu ve başka sıcak Jüpiter benzeri gezegenleri keşfetme, gezegenlerin nasıl oluştuğu gibi soruların yanıtlamasını sağlayabilir. Yıldızlarına …

Spitzer Veda Ederken Webb’e Göz Kırpıyor

NASA’nın Spitzer teleskopu 16 yılı aşan görevini 30 Ocak’ta bitiriyor. Teleskop Güneş Sistemi dışındaki gezegenlerden evrenin başlangıcında ortaya çıkan gökadalara kadar birçok alanda keşif yaptı. Spitzer’in yerini ise 2021’de James Webb teleskobu alacak. Spitzer ve Webb teleskopları insan gözünün algılayamadığı kırmızı ötesi ışığı görecek yetenektedir. Dokuz altın kaplamadan oluşan dev berilyum aynası ile Webb teleskobu …

Eriyen Gezegen

Şimdiye kadar 4200 dolayında gezegen keşfi gerçekleşti. Gezegen bilimciler bunların içinde gerçekten garip durumlarla karşılaşabiliyor. “Sıcak Jüpiter” sınıfında olanlar örneğin. Bazı gezegenler yıldızlarına çok yakın dolanırlar ve adeta ölüme meydan okurlar. “Sıcak Jüpiter” sınıfında olan Kelt-9b’de bu tür bir gezegen. Gezegen yıldızına çok yakın olduğundan atmosferinden sürekli madde kaybına uğruyor. Bunun sonu ise gezegenin parçalanması. …

Yavrularını Yiyen Yıldız

Çocuklarını yiyen eski Yunan tanrısı Cronus gibi Dünya’dan 550 ışık yılı uzaktaki bir yıldızın yörüngesindeki bir ya da daha fazla gezegen oluşumunu sağlayan gaz ve toz bulutunu yavaş yavaş tükettiği ortaya çıktı. Balık/lar takımyıldızındaki RZ Piscium’un  bir ‘gezegen yiyicisi’ olduğu keşfi Astronomical Journal’de yayınlandı. Çalışma “RZ Piscium Genç Yıldızı Kendi Çocuğunu (Gezegensel) mu Yok Ediyor?” …

Kapkara Gezegen: WASP-12b

Gökbilimciler gözde gezegenlerden WASP-12b’nin hemen hemen hiç ışık yansıtmadığını belirledi. Buna göre WASP-12b’nin rengi zift siyahı. Bu keşif gezegenin atmosferik yapısı üzerinde bilgi vermekle kalmıyor önceki tezleri de reddediyor. Sonuçlar aynı zamanda benzer büyüklükteki ötegezegen gözlemlerine göre de zıt tarafta yer buluyor. Hubble teleskopundaki STIS adlı aleti kullanan gökbilimciler WASP-12b’nin atmosfer yapısını öğrenmek için albedo …

Çoğu Yıldızdan Daha Sıcak Gezegen

Yeni keşfedilen Jüpiter benzeri dünyanın sıcaklığı o kadar fazla ki “gezegen” tanımlamasını değiştiriyor. Sıcaklığı 4600 C derece dolayında olan gezegen bu haliyle çoğu yıldızdan da sıcak; Güneş’ten sadece 1200 C derece soğuk. 2,8 Jüpiter kütleli gezegen yıldızına yakın olması nedeniyle aşırı ısınarak atmosferi uçmuş, yarı yarıya gazdan oluşmuş bir dev. Yıldızına kilitli dolandığı için gezegenin …

Yıldız Kümesindeki Dev Gezegenlerin Beklenmedik Fazlalığı

Uluslararası bir gökbilimciler ekibi, Messier 67 olarak adlandırılan yıldız kümesinde beklenenden çok daha fazla sayıda sıcak Jüpiter tipi gezegen olduğunu buldu. Bu şaşırtıcı sonuç, bir dizi teleskop ve alet kullanılarak elde edildi. Bunların arasında ESO’nun Şili’deki La Silla Gözlemevi’nde bulunan HARPS tayfölçeri de bulunuyor. Kümedeki daha yoğun bölgeler, gezegenler ve yakınındaki yıldızlar arasındaki etkileşimlerin daha …

Sıcak Jüpiterlerde Su Bulutları Gözlendi

Ötegezegenlerde hatta yıldızına çok yakın olduğu için sıcak Jüpiterler olarak nitelenen Jüpiter benzeri gaz devlerinde bile su arama sıcak bir konudur. Bu gezegenlerin 1100 Santigrat dereceye ulaşan sıcaklığa sahip kavurucu atmosferlerinde su buharına rastlanabilir. Gökbilimciler birkaç sıcak Jüpiter’de su izine rastladı. NASA’nın Jet İticileri Laboratuvarı’ndaki araştırmacılar bu dev gezegenlerin atmosferlerinin ortak özelliklerini öğrenmek için yola …

Bu da Üç Yıldızlı Gezegen

Gökbilim hareketli bir bilimdir. Ötegezegen keşifleri de gökbilimin en hareketli alanıdır. Neredeyse her gün yeni bir gezegen keşfediliyor. Bu keşifler artık sıradan hale geldi. O kadar ki yeni gezegenlerin bizleri şaşırtacak özelliği varsa haber değeri kazanıyor. Yoksa Astronomi Diyarı’nda bile yer bulamıyor. Çünkü sıradan, bilindik özellikli gezegenden çok var… Gökbilimciler şimdi de üç yıldızlı bir …

Devlerde Su Kıtlığı

Gökbilimciler 10 Jüpiter büyüklüğündeki gaz devlerinin atmosferlerini incelemek için NASA/ESA Hubble Uzay Teleskopu ve NASA’nın Spitzer Uzay Teleskopu’nu kullandı. Uzun zamandır bu gezegenlerin atmosferlerinde ne kadar su olduğu araştırılıyordu. Araştırmacılar çalışmalarının sonucunda gaz devlerinde tahmin edilenden daha az miktarda su olduğu sonucuna ulaştı. Gökbilimciler şimdiye kadar diğer yıldızların çevresinde dolanan 2000 dolayında gezegen keşfetti. Bunlardan …