21 Temmuz 2011

Pluto’nun Yeni Bir Uydusu Bulundu

Pluto Sistemi’ni gösteren grafik. Görüntünün etiketsiz hali için üzerine tıklayın. (NASA, ESA, and M. Showalter (SETI institute))

Hubble Uzay Teleskopu’nun ayrıntılı verileri uzak ve buzlu cüce gezegen Pluto’nun yeni bir uydusunu keşfetti. Bu keşifle birlikte Pluto’nun bilinen uydu sayısı dörde yükseldi. Şimdilik P4 olarak adlandırılan uydu, Pluto’nun çevresindeki olası buz halkalar taranırken ortaya çıkarıldı. Yeni uydu şimdilik bilinen en küçük Pluto uydusu ve 13 ile 34 km’lik bir çapa sahip. En büyük uydu olan Charon 1200 km, Nix ve Hydra 32 ile 113 km çapındadır.

Kaliforniya Mountain View’daki SETI Enstitüsü Mark Showalter: “Hubble’ın kameraları 3 milyar km uzaklıktaki nesnenin çevresini net bir şekilde göstererek bu küçük uyduyu bulmamızı sağladı” diyor.

Pluto uydularının yörüngeleri. (NASA, ESA, and A. Feild (STScI))

Veri 2015 yılında Pluto’nun yakınından geçecek olan Yeni Ufuklar (New Horizons) uzay görevi işçin planlanan bir çalışma sonucudur. Görev güneş sisteminin sınırındaki nesneler hakkında yeni anlayışlar sağlamaktadır. Pluto’nun yüzey yapısı ve yeni keşiflerin gerçekleşmesini sağlayan Hubble bu sayede Yeni Ufuklar uzay aracının işini de kolaylaştırmaktadır.

Colorado Southwest Araştırma Enstitüsü’nden Yeni Ufuklar görevi başkanı Alan Stern : “Bu harika bir keşif” diyor ve ekliyor: “Şimdi biz Pluto sistemine bir uydu daha ekliyoruz.”

Yeni uydu 2005 yılında keşfedilen Nix ve Hydra’nın arasında yer alıyor. Charon ise 1978’de keşfedilmiş ve Pluto ile ayrı görüntüsü ilk kez 1990’da Hubble ile elde edilmişti. Cüce gezegen Pluto ve uydularının güneş sisteminin erken zamanında başka bir gezegenle çarpışarak oluştuğu sanılıyor. Çarpışmanın ardından Pluto kendi içindeki parçaları dışarı atarak şimdiki ailesini oluşturan uyduları oluşturmuş.

28 Haziran ve 3 Temmuz tarihlerinde alınan görüntülerde P4’ün hareketi net bir şekilde görülüyor. ( NASA, ESA, and M. Showalter (SETI Institute))

Ay’ın da Dünya’nın bir parçası olduğu ve Dünya ile Mars büyüklüğündeki iki cismin çarpışmasıyla oluştuğuna ilişkin kuram Apollo görevleriyle incelenmişti. Bilim insanları Pluto’dan kopan küçük taş ve tozların cüce gezegen çevresinde halkalar oluşturabileceğini söylemelerine karşılık Hubble görüntülerinde henüz böylesi bir yapı görülmedi.

Washington’daki NASA Merkez’inden Astrofizik Bölümü yöneticisi Jon Morse: “Bu şaşırtıcı gözlem Hubble’ın görme yeteneğinin ne kadar güçlü olduğunu gösteriyor” diyor.

P4, 28 Haziran 2011 tarihi Temmuz’da alınan yeni görüntülerle de varlığı onaylandı. Hubble’ın daha önce nesneyi görememesinin nedeni ise önceki poz sürelerinin kısa olmasıydı. 2006 görüntülerinde çok sönük bir leke gibi ortaya çıkmış olmasına karşılık bu bir ışık kırılması olarak düşünülüp üzerine gidilmedi.

Hubble


Düşünceniz

XHTML: Bu kodlardan yararlanabilirsiniz.: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

*