CSIRO’nun 64 m’lik Parkes radyo teleskopu ile yüklü parçacıkların gökadamız merkezinden süpersonik hızlarla uzaklaştığı tespit edildi.
2010 yılında “Fermi baloncukları” adıyla bilinen gözlemlere ait bulgular, Nature Dergisi’nin 2 Ocak sayısında Avustralya, ABD, İtalya ve Hollanda gökbilimcilerinin oluşturduğu bir ekip tarafından yayınlandı.
NASA’nın Chandra X-ışını Gözlemevi verilerine dayanılarak yapılan bir çalışmaya göre evrenin ilk karadeliklerinden bir kısmı sanılandan daha büyük olabilir.
Gökbilimciler büyük karadelikler sınıfındaki süper kütleli karadeliklerle ilgili bazı bilgilere sahiptir. Bunlar çevrelerindeki yıldız ya da devasa maddelerin hareketleriyle dolaylı olarak incelenir.
NASA’nın Chandra X-Işını Gözlemevi 12,4 milyar ışık yılı uzaklıktaki büyük bir karadelikten yayılan jetleri tespit etti. Şimdiye kadar keşfedilen en uzak noktaki jet akımı gökbilimcilere erken evrendeki karadeliklerin büyümesi hakkında bilgi sağlıyor.
Gökadaların merkezlerindeki dev karadelikler müthiş bir hızla jetler üretebilir.
Yeni ESO gözlemleri şu ana kadarki en güçlü kuasar madde çıkışını ortaya çıkardı. Yeni keşfedilen madde çıkışı, SDSS J1106+1939 kuasarının merkezindeki süper kütleli karadeliğin yaklaşık 1000 ışık yılı uzağında bulunuyor. Bu madde çıkışı, daha öncekilerin en güçlüsünden en az beş kat daha güçlü
Sarmal gökada Samanyolu’nun merkezindeki bir milyon Güneş kütlesinden büyük süper kütleli karadeliğin çevresi sıcak maddeyle sarılmış durumda. Bu canavarlar birçok gökadanın merkezine yerleşmiş durumda. Süper kütleli karadelikler besinlerini yıldızları, gezegenleri, asteroitleri, kuyrukluyıldızları yutarak sağlıyor.
Chandra X-Işını Gözlemevi ve birkaç gözlemevinin gözlemlerinin yardımıyla gökada merkezlerinde hüküm süren süper kütleli karadeliklerin küçük sınıfına ait bir karadelik keşfedildi. Karadeliğe ev sahipliği yapan ve süper kütleli karadeliği besleyen gökadanın farklı bir kökene ait olduğu düşünülüyor.
Nükleer Spektroskopik Teleskop Dizisi (NuSTAR) ile gerçekleştirilen X-ışını gözlemleri gökadamızın merkezindeki karadeliğin bakışını yakaladı. Bir parlama sırasında gerçekleşen gözlemler dev karadeliğin genelde iyi huylu olduğunu ortaya çıkardı. NuSTAR, yüksek enerjili X-ışınlarıyla görüntü üretebilen tek teleskoptur.
Swift, Samanyolu merkezine doğru bir kaynaktan yükselip alçalan yüksek enerjili X-ışınları yakaladı. Ender rastlanan X-ışını kaynağının daha önce bilinmeyen bir yıldız kütleli karadelik olduğu belirlendi. Swift J1745-26 olarak kodlanan nova Yay takımyıldızı yönünde ve gökadamızın merkezinden birkaç derece uzağında yer almaktadır.
WISE (Geniş Alan Kızılötesi Tarayıcısı) uzakta ve toz bulutları arasında saklanan milyonlarca süper kütleli karadelikleri ortaya çıkardı. Kızılötesi ışık altında keşfedilen bu karadeliklere “sosisli sandviç” adı veriliyor. WISE 2011 yılında kızılötesi ışık ile tüm gökyüzünü taradı. Gece gözlüğü gibi karanlığı tarayarak milyonlarca gökyüzü görüntüsü iletti.
Gökbilimciler evrendeki en büyük nesnelerden olağanüstü bir gökada kümesinin birkaç önemli rekoru kırdığını keşfetti. 5,7 milyar ışık yılı uzaklıktaki küme, başka hiçbir kümede görülmeyen yıldız oluşum miktarına sahip. Kümenin bu özel adı önemli özellikler barındırdığını gösteriyor gibidir.