2 Kasım 2014

Sarhoş Gezegen

Gökbilimciler bozuk yörüngeli, plansız dolanan düşük kütleli, düşük yoğunluklu sıradışı bir gezegen keşfetti. Dünya’dan 2300 ışık yılı uzaklıktaki PH3 adlı yıldızın çversinde dolanan PH3c gezegeni hidrojen ve helyumdan oluşmuş bir atmosfere sahiptir.

otegezegen

Gökbilimciler yıldızı çevresinde 10 farklı yörüngede dolanan bir gezegen keşfetti. Gezegen üstelik küçük kütleli ve düşük yoğunluklu.

Gezegenin sıradışı hareketi keşfini zorlaştırmıştır. PH3c’nin sistemdeki diğer gezegenlerin kütle çekiminden etkilenmesi nedeniyle oldukça tutarsız bir yörünge dönemine sahip olmasına neden olmuştur. Çalışma ekibi üyesi makalenin baş yazarı Joseph Schmitt: “Dünya üzerinde bu etkiler ancak bir saniyeden küçük zaman ölçeğindedir. Ancak PH3c yörünge dönemi olan 10,5 saati 10 farklı yörüngede tamamlamaktadır” diyor.

Bu dengesizlik yıldız ışığının eğrilerindeki düzensizliğin bir sonucudur. Bugüne kadar Gezegen Avcıları (Planet Hunters) programı ile 2010 yılından bu yana 60’dan fazla gezegen adayı tespit edildi. Program Kepler verilerinin yüklü olduğu Gezegen Avcıları web sayfası yardımıyla bilim insanı olmayan bilimseverlerin ötegezegen keşfetmesi amaçlanıyor.

Yale’den ötegezegen ekibi üyesi Debra Fischer: “Bilim insanlarının göreemediğini farklı gözler görebilir” diyor.

Yale ve Oxford Üniversitesi tarafından yürütülen Gezegen Avcıları projesinde 300.000’den fazla kayıtlı üye bulunmaktadır. Programın yenilenen alt yapısı sonucunda öncekine oranla daha hızlı verilere ulaşılmakta ve inceleme yapılabilmektedir. Bunun dışında Gezegen Avcıları yıldız türlerini ve çevrelerinde yeni gezegen oluşumlarını da görebilir.

“Bunun bilime benzersiz bir şekilde katkı sağladığını düşünüyorum” diyor Fischer.

Gezegen Avcılarının belirlediği noktadaki PH3c gezegenini etkilediği düşünülen olası iki gezegenin özellikleri de şimdiden belli. PH3c’den daha içeride yeralan PH3b karasal ve daha dışarıdaki PH3d ise Satürn kadar ağır biraz daha büyük bir gezegen olabilir.

Ortadaki gezegenin keşfi diğerlerinin kütlesini bulmak için önemli ipuçları sunar. Dıştaki gezegenin yörünge dönemi yaklaşık 10 dakika hatayla bulunabilir. Ancak bu gezegen henüz yeterli bilgi vermemektedir” diyor Schmitt.

Üç gezegenin ilginç bir yönü daha bulunuyor. Dıştaki gezegen ortadakine göre 1,91 kat daha uzun bir yörünge dönemine, içteki ise 1,91 kat daha kısa yörünge dönemine sahiptir.”

“Benzer oranlar sadece bir tesadüf. Bu oranın gezegenlerin oluşumuyla ilgili bize birşeyler anlatıp anlatmadığından ise henüz emin değiliz” diyor Schmitt.

Yale University


Düşünceniz

XHTML: Bu kodlardan yararlanabilirsiniz.: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

*