Büyük karadelikler ve karanlık maddenin büyük bir kısmı büyük kütleli gökadaların merkezlerinde bulunur. Bu bilgi karanlık maddenin aslında karadelikleri besleyip büyüttüğü hakkındaki tartışmalara yol açmıştı. Bütün gökadalar görünür kenarlarını kuşatan ve gökada kütlesine hakim olan karanlık maddeyle kaplıdır.
NASA’nın Geniş Alan Kızılötesi Tarayıcısı (Wide-field Infrared Survey Explorer-WISE), biri yıldız oluşum yerlerinden ve alev alev yanar gibi görünen gökada ile diğeri saha sakin ve mavimsi tonda sarmal gökada olmak üzere iki komşu gökadaya ilişkin yeni bir bakış açısı yakaladı.
M81 ve M82 olarak bilinen iki gökada birkaç yüz milyon yıl önce karşılaşmıştı.
Küçük bir gökadada büyük karadelik olduğunu keşfeden gökbilimciler, bu sayede evrenin erken tarihi hakkında çeşitli bilgiler edinebilir. Yeni yıldızların doğduğu cüce gökadadaki bir milyonlar güneş kütleli süper kütleli karadeliğin gökadaların gelişmesinden önce oluştuğu sanılıyor.
Henize 2-10 adındaki cüce gökada 30 milyon ışık yılı uzaklıkta yer alıyor.
Gökadalar çarpıştığında ne olur? Yıllardır gökadaların çarpışmaları sonucunda merkezlerindeki şiddetli patlamaları tetiklediği ileri sürülüyordu. Yeni bir çalışma ise gökada merkezlerine güç sağlayan karadeliklerin iştahını açmak için böyle bir çarpışmanın gerekli olmadığını ortaya koyuyor.
Astronomi Diyarı 2010 yılını casus bir gökada haberiyle noktalıyor. Spitzer Kızılötesi Uzay Teleskopu ile görünür ışığın % 99.5’ini yutan ve belli belirsiz bir leke olarak görünen bölgede bir gökada olduğunu belirledi. Gökadanın önündeki ve görülmesini engelleyen tozlu yapı ancak kızılötesi teleskoplarla aşılabiliyor.
NASA’nın Chandra X-Işını Teleskopu çok büyük karadeliklerin birkaç milyar yıl içinde ne kadar aktif olduğunu belirledi. Çalışma, hangi tür yıldızların patlayarak karadelik veya nötron yıldızına dönüştüğünü ve Samanyolu’nun merkezindeki dev karadeliğin gelecekte ne tür etkileri olabileceğini açıklayabilir.
NASA’nın Geniş Alan Kızılötesi Tarayıcısı (Wide-Field Infrared Survey Explorer-WISE) 1 yaşında. WISE ekibi 1. yıldönümü şerefine sarmal ve eliptik görünüme sahip dört farklı gökada görüntüsünü yayınladı.
WISE fırlatıldıktan sonra bir ay süren testlerin ardından gökyüzünün değişik alanlarını taramaya başlamıştı.
Bir süre önce Samanyolu’nun merkezinden iki yana açılan dev balonların varlığı keşfi yapılmıştı. Bu dev balonların varlık nedeninin gökadamızın merkezindeki dev karadelik olduğu düşünülüyordu. Bu keşifte sanki bu düşünceyi doğrular nitelikte.
Birleşik görüntü merkezdeki eliptik gökada NGC 5813’ün çevresini saran “hava haritasını” gösteriyor.
Gökbilimciler iki dev gökadayı birbirine bağlayan dev ipliksi yapıların görüntüsünü elde etti. Araştırma Spitzer ile gerçekleşti.
İplikçi yapılar gökada kümeleri arasında büyük mesafelere kadar uzanan ve kozmik ağ olarak da adlandırılabilen kafes yapılardır. Spitzer iki yıl önce iki gökada kümesi arasında böylesi iplikçiklerin olduğunu keşfetmişti.
NASA’nın Spitzer Uzay Teleskopu bir gökada parlaklığına ulaşan bir yıldız oluşum patlamasını görüntüledi. İki sarmal gökadanın çarpışması devam ederken toz diskinin gizlediği ve kızılötesi dışındaki dalga boylarında görünmeyen patlama Spitzer’in kızılötesi yeteneği ile keşfedildi.