22 Mart 2013

Herschel Bir Demet Bebek Yıldız Buldu

M78 çevresinde yeni önyıldızlar keşfedildi. Solda üç teleskop eşliğinde elde edilen görüntü verilmiş. Burada yeşil Herschel, mavi Spitzer ve kırmızı APEX’e ait verileri gösterir. Sağdaki görüntü ise Spitzer ile farklı dalga boylarında (5,8-8 mikron ile mavi, 3,6-4,5 mikron ile yeşil ve 24 mikron ile kırmızı) elde edilmiştir. ( NASA/ESA/ESO/JPL-Caltech/A. Stutz (Max-Planck Institute for Astronomy, Heidelberg))

Gökbilimciler NASA’nın da katkı sağladığı ESA’ya ait Herschel Uzay Gözlemevi yardımıyla şimdiye kadar keşfedilmiş en genç yıldız grubu buldu.

Gözlemlere ayrıca NASA’nın Spitzer Uzay Teleskopu, Şili’deki Atacama Pathfinder Deneysel Teleskopu (APEX), Almanya Max Planck Enstitüsü Radyo Astronomi alanı, İsveç Onsala Uzay Gözlemevi ve Almanya Avrupa Güney Gözlemevi katkı sağladı.

Önyıldızları çevreleyen yoğun gaz ve toz bulutu görülmelerini zorlaştırıyor. Yeni keşfedilen 15 önyıldızın Güneş Sistemi’ne yakın Avcı (Orion) takımyıldızında bulunması ise başka bir ilginç nokta. Keşifle birlikte bilimciler yıldız oluşumunun en az bilinen aşamalarından birini gözleme şansını elde ettiler.

Almanya Max Planck Enstitüsü’nden Amelia Stutz: “Herschel bu yıldızların bir arada olduğu büyük bir topluluğu ortaya çıkardı. Böylece yakınımızdaki bu bölgeyi izleyerek yıldız oluşumlarına tanıklık edebileceğiz” diyor.

Bir yıldız gaz ve toz bulutunun çökmesiyle doğar. Soğuk bir gazdan sıcak bir plazma topunun oluşma süreci ise kozmik standartlara göre çok hızlı olup birkaç yüzyıl ile birkaç bin yıl sürer. Bu aşamanın kısa sürmesi nedeniyle yeni doğmuş yıldızların keşfedilmesi zordur.

Gökbilimciler Herschel ile Güneş’e yakın bölgede yer alan Avcı (Orion) takımnyıldızındaki uzun Moleküler Bulut Komleksi’nde yer alan bulutları incelediler.

“Önceki çalışmalarda bu yoğun ve soğuk önyıldızlar gözden kaçmıştı. Bu kaynaklar bize yıldız oluşumunun erken aşamalarında hangi zorlu fiziksel süreçlerin gerçekleştiğini anlamamıza yardımcı olabilir” diyor Stutz.

Herschel uzak kızılötesi dalga boyundaki ışınları görme yeteneğiyle yoğun bulutların arkasına saklanmış olan ve onları aydınlatan önyıldızları görmeyi başardı.

Yeni keşfedilen 15 önyıldızdan 11’i elektromanyetik tayfın düşük enerjili kısmına düşmekte olup kırmızı renge sahiptirler. Bu da yıldızların bulutlar içine gömülü olup çok genç olduklarını gösterir. Daha önce de bu özelliğe sahip yedi önyıldız Spitzer ile gözlenmişti. Bununla birlikte erken dönemini yaşayan yıldız sayısı 18’e yükseldi ancak bu bölgedeki önyıldız sayısının sadece % 5’idir. 25 000 yıl yaşına kadar süren bebeklik evresi, Güneş gibi 10 milyar yıllık ömrü içinde bir göz kırpma süresi kadardır.

Gökbilimciler yıldızların bebeklik döneminden, gezegen oluşumuna kadar süren süreci bir aile albümü şeklinde incelemeyi düşünüyor. Böylece yıldızların her aşaması da ortaya çıkmış olacak.

Washington’daki NASA Genel Merkezi’nden Herschel Bilim Programı bilimcisi Glenn Wahlgren: “Elimizdeki albümde fotoğrafı olmayan ancak oldukça önemli yere yeni fotoğraflar koyduk. Herschel ile yıldızların bebeklik aşamasını araştırabiliyoruz” diyor.

Herschel


Düşünceniz

XHTML: Bu kodlardan yararlanabilirsiniz.: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

*