10 Kasım 2017

Patlayan Yıldızın Yankısı

Dağlardan yankılanan sesler ve duvarlardan gelen ayak sesleri yankıya örnektir. Yankı, ses dalgasının yüzeye çarpıp dinleyiciye dönmesi olayıdır.

Uzayda da yankı oluşur. Tek farkla: ses değil ışıkla. Işık toz bulutlarına çarparak yankıyı oluşturur.

Hubble teleskopu 11,4 milyon ışık yılı uzaktaki bol yıldız oluşturan M82 gökadasında “ışık yankısı” olarak bilinen kozmik yankılardan birini yakaladı. İki yıllık verilerden elde edilen film, yıldızın süpernova patlamasından üç yıl sonra yıldızlararası uzaya yayılan bir ışık kabuğunu ortaya çıkardı. “Yankılanan” ışık bir göl üzerinde genişleyen dalgalar gibi ilerlemektedir. SN 2014J adı verilen süpernova 21 Ocak 2014’de keşfedildi.

Yıldız ışığı hafif bir yankı oluşturarak Dünya’ya farklı uzaklıklardan ulaşır. Bunlardan bazıları Dünya’ya doğrudan ulaşır. Dolanan ışık buna göre daha geç gelir. Bu durumda ışık süpernova çevresinde 300 ile 1600 ışık yılı kadar uzanan devasa toz bulutundan geçerek Dünya’ya ulaşmaktadır.

Gökbilimciler şimdiye kadar Samanyolu dışında oluşan bir süpernova kaynaklı 15 ışık yankısı tespit ettiler. Süpernova kaynaklı ışık yankıları ender görülür, bunları çözmek için teleskopun uzun zamanlı gözlemi gereklidir.

Görsel telif hakkı: NASAESA, and Y. Yang (Texas A&M / Weizmann Institute of Science)

Hubble


Düşünceniz

XHTML: Bu kodlardan yararlanabilirsiniz.: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

*