30 Temmuz 2015

Satürn’ün Buzlu Uydusunda Sıradışı Keşif

Bir sanatçının püskürttüğü grafiti gibi buz yüzeyli Tetis (Tethys) yüzeyinde bilinmeyen kırmızı renkte yay çizgileri görülüyor. Bu görüntü Satürn Sistemi’ni izleyen NASA’nın Cassini uzay aracı tarafından oluşturuldu.

tethys yuzeyi

Yüksek çözünürlük için görsele tıklayınız. Bu kırmızı renge neyin sebep olduğu henüz sır. Ancak araştırmacılar kırmızımsı maddenin yüzey altından çıkarak buzu kirleten kimyasal bir madde olduğunu düşünüyor. Bu hatlar üzerinde kırıklar olabilir (NASA/JPL-Caltech/Space Science Institute).

Kırmızı yaylar yüzeyde dar ve kavisli çizgiler oluşturarak uydunun sıra dışı yönünü gösteriyor.

Yeşil, kızılötesi ve morötesi filtreler kullanılarak elde edilen yakın çekim görüntüsü insan gözünün algılayacağı görsele dönüştürüldü. Böylece uydunun yüzeyindeki ince renk farklılıkları ortaya çıkarıldı.

2004’ten bu yana Satürn ve uydularını izleyen Cassini bu görüntüyü Nisan 2015’de elde etti. Tetis’in yüzeyindeki bu ayrıntılar sisteme yaz gelmesi yani uydunun kuzey yarımküresinin daha iyi aydınlanması sonucunda gerçekleşti.

Houston Gezegen Enstitüsü’nden Paul Schenk: “Bu görüntülerde kırmızı yaylar adeta gözümüzü aldı. Bunlar son derece şaşırtıcı” diyor.

Bu kırmızı renge neyin sebep olduğu henüz sır. Ancak araştırmacılar kırmızımsı maddenin yüzey altından çıkarak buzu kirleten kimyasal bir madde olduğunu düşünüyor. Bu hatlar üzerinde kırıklar olabilir.

tethys

Satürn’ün küçük uydularından Tetis (NASA/JPL-Caltech/Space Science Institute).

Birkaç krater çevresinde kırmızımsı çizgiler görülen Dione dışında diğer Satürn uydularında böylesi yaylara ender rastlanmaktadır. Yüzeyinde birçok bölgede kırmızımsı hatlar bulunan Jüpiter’in Europa uydusu gözlemleri sırrın çözümünü sağlayabilir.

Cassini görüntüleme biriminden Paul Helfenstein: “Bu kırmızımsı çizgiler, üzerinden geçtikleri kraterlere göre genç olmalı, ancak yaşları nedir bilmiyoruz. Buzlu toprak üzerine saçılmış bu leke eğer ince ise kısa bir süre sonra uzay ortamındaki değişkenlerle silinebilir” diyor.

Cassini ekibi şimdi bu özellikleri yüksek çözünürlükte veriler elde ederek izlemeyi planlıyor.

NASA’nın Jet İticileri Laboratuvarı’ndan Cassini projesi araştırmacısı Linda Spilker: “Yörüngedeki 11. Yılında Cassini şaşırtıcı keşiflerini sürdürüyor. Bu sıra dışı izlerin kaynağını ve yapısını anlamak için aracın Kasım ayında Tetis’e yapacağı yakın uçuşu bekliyoruz” diyor.

JPL


Düşünceniz

XHTML: Bu kodlardan yararlanabilirsiniz.: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

*