31 Ağustos 2017

TRAPPIST-1 Gezegenlerinde Su İzleri

Uluslararası bir gökbilimci ekibi NASA/ESA Hubble teleskopunu kullanarak yakın bölgemizdeki cüce yıldız TRAPPIST-1 yörüngesindeki gezegenlerde su olduğunu işaret etti. Sonuçlara göre sistemin dış gezegenlerinde önemli miktarda su bulunuyor. Bu da yıldızın yaşam alanı içindeki üç gezegende yaşam olma olasılığını hatırı sayılır oranda arttırıyor.

Ressam gözüyle Trappist-1 sistemi (ESO/N. Bartmann/spaceengine.org).

40 ışık yılı uzaklıktaki çok soğuk cüce yıldız TRAPPIST-1 yörüngesinde yedi gezegen olduğu keşfedilmişti. Keşif, bir yıldızın çevresinde çok sayıda Dünya büyüklüğünde gezegen olması nedeniyle bir anda öne çıktı.

Güneş ve Trappist-1 yıldızının karşılaştırılması (ESO).

İsviçre’deki Cenevre Üniversitesinden gökbilimci Vincent Bourrier liderliğindeki araştırma ekibi Hubble’ın STIS adlı tayfölçerini kullanarak sistemdeki gezegenlerden yayılan morötesi ışımayı algıladı. Bourrier: “Morötesi ışıma gezegenlerin atmosfer evrimindeki önemli bir etkendir” diyor ve ekliyor: “Güneş’ten gelen morötesi ışımanın Dünya’da molekülleri parçalamasında olduğu gibi, morötesi yıldız ışığı da bu gezegenlerin atmosferlerinde bulunan su buharını parçalayarak hidrojen ve oksijene dönüştürebilir.”

Çok hafif olan hidrojen gazı atmosferden kaçarak Hubble ile birlikte dış gezegenlerin çevresinde tespit edilebilir. TRAPPIST-1 tarafından yayılan morötesi ışıma miktarı gezegenlerin tarih boyunca büyük miktarda su kaybedebileceğini gösteriyor.

Trappist-1 sistemi (NASA/R. Hurt/T. Pyle).

Aynı olgu daha büyük miktarda morötesi ışıma alan daha içteki TRAPPIST-1b ve c gezegeni için de geçerlidir. Araştırmanın ortak yazarı ABD MIT’den  Julien de Wit: “Sonuçlarımız atmosferik kaçışın gezegenlerin evriminde önemli bir rol oynayabileceğini gösteriyor” diyor.

İç gezegenler son sekiz milyar yıl içinde her birinde en az üç, toplamda 20 dünya okyanusu kadar suyu kaybetmiş olabilir. Buna karşılık daha dıştaki e, f ve g gezegenleri daha az su kaybetmiş olmalı. Bu da yüzeylerinde hala su bulunduğu anlamına gelmektedir. Tüm bunlarla birlikte TRAPPIST-1 gezegenlerinin çevresindeki su içeriği hakkında bir sonuç çıkarılamaz.

Ressam gözüyle Trappist-1 sistemi (NASA).

“Bu sonuçları bir adım öteye ancak James Webb ile götürebileceğiz. Su aramak için en uygun yerlerden biri olan TRAPPIST-1  gezegenlerinin doğasını ve potansiyel yaşanabilirliği belirlemek için kuramsal çalışmalara ve tüm dalga boylarında araştırma yapan gözlemcilere ihtiyaç duyuluyor” diyor.

Hubble/ESA


Düşünceniz

XHTML: Bu kodlardan yararlanabilirsiniz.: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

*