16 Ocak 2010

Huygens’in Titan’a İnişinin Beşinci Yılı

Resim, Huygens’in Titan yüzeyine inişini canlandırmaktadır. (ESA – D. Ducros)

Cassini uzay aracının taşıdığı ESA’nın Huygens sondası, Titan yüzeyine inmişti. Bugünlerde ise Huygens’in ilettiği bilgiler ve gelecekte Titan’da ne gibi çalışmalar yapılabileceği konuşuluyor.

14 Ocak 2005 tarihinde Titan yüzeyine inen Huygens, dünyaya en uzak noktadaki bir başka gökcismine inen ilk araç ünvanını da elde etti. Huygens Titan yüzeyiyle ilgili 4 saat bilgi yollayarak, Titan’ın farklı olduğunu gösterdi.

Cassini uzay aracından Titan’a bırakılan Huygens araştırma sondası, uydunun kalın atmosferi içinde saatte 430 km gibi yüksek hızla esen rüzgara karşı 28 dakika boyunca açtığı paraşütü kullanarak indi. Huygens’in Cassini’den ayrılışından sonra yaklaşık 4 saat süreyle araçtan sinyal alınmaya devam edildi.

Cassini`, Titan çevresinde şimdiye kadar 60 yakın uçuş gerçekleştirdi. Cassini’nin veremediği bilgileri Huygens, dev uydunun yüzeyine inerek sağladı. Uydunun atmosferindeki ve yüzeyindeki kimyasal bileşenleri ve fiziksel koşulları gözler önüne sermeyi başardı. Bu veriler ışığında gökbilimciler Dünya üzerinde uydudakine benzer yapılar oluşturabilir ve bilgisayar modelleri oluşturabilirler.

Üst görüntü 5-10 km’lik bir alandaki kurumuş nehir yataklarını gösteriyor. Alttaki görüntülerden soldaki, erezyona uğramış bir tepeyi gösteriyor. Sağdaki ise ovayı sarmış olan parlak tepeleri gösteriyor. (ESA/NASA/JPL/University of Arizona)

Titan Güneş Sistemi’ndeki diğer uydular içinde, oldukça kalın olan azottan oluşmuş atmosferi olan tek uydudur. Bu kalın atmosferi nedeniyle yüzeyi şimdiye kadar görüntülenememişti. Huygens ile, uydunun yüzeyinde dünyadaki gibi tepeler, dağlar, çeşitli kanallar olduğu ortaya çıktı.

Titan’ın yüksek kısımlarında su buzu olabileceği yönünde tartışmalar devam ediyor. Huygens tarafından uydunun yüzey sıcaklığı -179 C derece olarak ölçüldü. Uyduda yağmur da yağmaktadır, ama bildiğimiz su ile değil: etan ve metan yağmuru. Huygens uydu üzerinde herhangi bir göl veya deniz olduğunu bildirmemesine karşılık, uydunun çeşitli yerlerinde kimyasal göllerin olduğunu biliyoruz. Huygens Titan’ın yüzeyine indiği sırada bir asit yağmuru olduğunu ve yakınında kurumuş bir nehir yatağı olduğunu bildirmişti. (Konuyla ilgili Titan’ın Çöl ve Göl Kutupları ile Cassini: Titan’da Sıvı Madde Var haberlerini okuyabilirsiniz.)

Huygens’in ilettiği veriler ışığında Cassini aracıyle elde edilen bilgiler daha net anlaşılır hale gelmiştir. Huygens üzerindeki altı farklı ölçme aracıyla da Titan’daki sıcaklık, basınç gibi etkenler ortaya çıkarılmıştır.

Ne diyelim, darısı diğer gezegen ve uyduların başına….

Kaynak: ESA


Bu yayında 2 Yorum
  1. levent yenigün dedi ki:

    İçerdiğiniz bilgiler ve paylaştığınız kaynaklar çok güzel. Ama “ne diyelim, darısı diğer gezegen ve uyduların başına” gibi hiç profesyonel olmayan magazin yaklaşımlardan lütfen kaçınmaya çalışın.

    • Teşekkürler Levent Bey. Bu tür eleştirilere de ihtiyacım var. Ancak burada sözü geçen son cümleden kastım dfiğer gezegenleri de böylesi ayrıntılı inceleyebilme özlemidir. Bu özlemi de biraz farklı bir vurguyla yapmak istedim.

Düşünceniz

XHTML: Bu kodlardan yararlanabilirsiniz.: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

*