9 Şubat 2012

Çubuklu Sarmal Gökada’nın Klasik Görüntüsü

NASA/ESA Hubble Uzay Teleskobu Balina (Cetus) takımyıldızındaki çubuklu sarmal gökada olan NGC 1073’ün görüntüsünü aldı. Samanyolu benzeri görünümdeki NGC 1073 gibi çubuklu sarmal gökadalar yardımıyla gökadamız hakkında daha fazla bilgiye sahip olabiliyoruz. (NASA/ESA)

NASA/ESA Hubble Uzay Teleskobu Balina (Cetus) takımyıldızındaki çubuklu sarmal gökada olan NGC 1073’ün görüntüsünü aldı. Samanyolu benzeri görünümdeki NGC 1073 gibi çubuklu sarmal gökadalar yardımıyla gökadamız hakkında daha fazla bilgiye sahip olabiliyoruz.

Evrendeki sarmal gökadaların merkezlerinde genellikle bir çubuk yapısı görünür ki bunlardan biri olan NGC 1073’ün net bir görüntüsünü Hubble iletti.    Gökadaların yıldız dolu merkezi yoğun çubuğun kütle çekimi nedeniyle buraya yönelen gazdan oluştuğu düşünülüyor. Merkeze akan bu gaz aynı zamanda gökada merkezindeki süper kütleli karadeliği de beslemektedir.

Bazı gökbilimciler merkezi çubukta yer alan yıldızların genç ve mavi yıldızlardan daha çok kırmızı ve yaşlı yıldızlardan oluştuğunu öne sürüyor. Genç ve mavi yıldızların genellikle bu yapıyı sarmış olduğu düşünülüyor. Günümüz evreninde sarmal gökadaların üçte ikisinden fazlası çubuklu bir yapıda gözlenirken, erken evrende bu oran sadece beşte birdi.

NGC 1073’ün Hubble ile elde edilmiş bu görüntüsü güzel olmakla birlikte beraberinde bazı tuhaflıkların da ortaya çıkmasına neden oldu.

Etiketlenmiş bu görüntüde daire içine alınan nesneler NGC 1073’ün bir parçası değildir. Hatta yıldız bile değiller. Milyarlarca ışık yılı uzaklıktaki kuasarlar inanılmaz derecede parlak ve sıcak gökadalar olup merkezlerinde süper kütleli karadelikler bulunur. Uzaktan yıldız gibi görünmelerine karşılık bunlar evrenin en parlak nesneleridir. Gökbilimciler tarafından IXO 5 olarak kodlanmış nesne bir X-ışını kaynağıdır. X-ışını kaynakları yüksek enerji yayarlar. Bu nesnelerin bir yıldız ve bir karadelikten oluşmuş olması olasıdır. Böylesi kaynaklardaki Hubble ile izlemek zordur. (NASA/ESA)

Görüntüde bazı nesneler ise Hubble gibi optik teleskoplarla görünmez. Görüntünün sol üst köşesinde yer alan bir X-ışını kaynağı burada görünmez. IXO 5 olarak adlandırılan X-ışını kaynağının bir karadelik ve birbiri çevresinde dolanan yıldızdan oluşan bir sistem olması olasıdır. Chandra X-Işını Teleskopu’nun elde ettiği görüntülerle Hubble görüntüsü karşılaştırıldığında nesnedeki iki yıldız oldukça sönük bir şekilde kendilerini gösteriyor.

Hubble görüntüsü sadece NGC 1073’ü görüntülemedi. Çok daha uzaktaki erken dönem nesnelerin ışığı da buraya ulaşmış görünmektedir.

Görüntünün sağında işaretlenmiş nesneler çok daha uzak bazı nesnelere örnektir.

Görüntüde NGC 1073’ün önünde parlayan noktaların hepsi Samanyolu’na ait yıldızlar değildir. Bunların arasında bizden milyarlarca ışık yılı uzaklıkta yer alan ama inanılmaz parlaklıklarıyla kendilerini gösteren kuasarlarda bulunmaktadır. Tüm bunlar görüntüde sanki NGC 1073’ün bir parçası gibi algılanmaktadır.

Loading player…

Hubble-ESA 


Düşünceniz

XHTML: Bu kodlardan yararlanabilirsiniz.: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

*